- Victor’un Balkabakları ve daha fazlası - 7 Ekim 2026
- Aylaklar Kumsalı - 3 Eylül 2026
- Senin gibi - 26 Temmuz 2026
Bir balkabağı tohumu, sabırla büyüyüp koca bir köyü doyuran berekete dönüşüyor. Leyla Aslan’ın yazdığı, Mısra Karahan’ın resimlediği Victor’un Balkabakları, Victor Ananias’ın anısını yaşatırken doğayla bağımızı, ihtiyacımız kadarını tüketmeyi ve fazlasını paylaşmayı hatırlatıyor. Kitaptan yola çıkarak çocuklarla tohum ekmenin yollarına ve yetişkinler için bir rehbere bakıyoruz.
Leyla Aslan’ın yazdığı, Mısra Karahan’ın resimlediği Victor’un Balkabakları, 2020 yılında Paraşüt Kitap’tan çıktı. Buğday Derneği kurucularından, ülkemizde organik tarımın ve ekolojik çiftliklerin yaygınlaşmasında önemli isimlerden biri olarak anılan Victor Ananias’a ithaf edilen kitap, yoldaşı Güneşin Aydemir’in tanık olduğu gerçek bir olaydan esinlenerek kaleme alınmış. Bu arada, Güneşin Aydemir’in yazdığı Vitito’nun Ustaları isimli bir çocuk kitabı da var. O kitapta da Vitito önce ustaları izliyor, öğreniyor, tecrübe kazanıyor, ardından iyi tohumların peşine düşüyor.
Victor’un Balkabakları’na dönecek olursam, hikâye zeytin ağaçlarıyla kaplı bir köyde, meraklı bir çocuk olan Victor’un etrafında dönüyor fakat hikâyenin asıl kahramanı, koca bir köyü doyuran balkabağı tohumu!
Victor, her sabah Esime Nine’ye bahçesinde yardım ediyor. Bir gün, Ursula K. Le Guin’in deyişiyle bu bilge kocakarı, Victor’a balkabağı tohumu vererek bahçeye ekmesini söylüyor. Victor tohumu ektikten sonra sabırla bekliyor; günler, aylar geçiyor, beklemek gitgide zorlaşıyor derken sonbahar geliyor ve Victor nihayet balkabaklarına kavuşuyor. Tek bir tohumdan çıkan iki balkabağının bereketi karşısında çok heyecanlanan Victor, balkabağından çıkardığı tohumların hepsini bahçeye ekmeyi ve bütün köye dağıtmayı istiyor. Esime Nine, yüzlerce tohumu bahçeye serpen Victor’a o kadim cümleyi öğretiyor: Kurda, kuşa, aşa.
Masal üslubuyla yazılmış kitabın sonunda bir de muzip bir soru var: Gökten düşen balkabaklarının çekirdeklerini ne yapsak acaba?
Kurda, kuşa, aşa
Sadece insan türünü değil, ekolojik döngüdeki canlıların tamamını önemseyen, nesilden nesile, kulaktan kulağa aktarılan bu kadim bilgiyi hangi kapitalist girişim yok edebilir ki? Yeryüzünde canlılık oldukça, bütünün yararını kendi yararından ayırmayan insanlar da olacak.
Birbirimize bağlı olduğumuzu, diğer türlere muhtaç olduğumuzu, ancak diğer canlılarla birlikte hayatta kalabileceğimizi, ihtiyacımız kadarını tüketmeyi, fazlasını paylaşmayı, paranın geçmediği girintiler yaratarak birbirimizle hediyeleşmeyi, aynı zamanda bu seçimin zor bir seçim olduğunu, emek, zaman ve sabır istediğini bir balkabağı tohumu üzerinden anlatan bu kitap, çocuklarla ekolojik çalışmalar yürüten yetişkinler için bir eğitim materyali olarak da kullanılabilir.
Çocuklarla birlikte tohum ekmek isteyenlere tüyolar
Çocukların zaman algısı ile yetişkinlerin zaman algısı farklı olduğu için, çocuklardan yetişkin sabrı beklemek yerine, başlarda daha hızlı sonuç alabileceğimiz uygulamalara yönelmek çocuklar için daha heveslendirici olabilir. Roka, maydanoz gibi kolay çimlenen tohumlar ya da domates, çilek gibi görece hızlı meyve verenler iyi bir başlangıç olabilir.
Tohum takas şenliklerine katılarak ata tohumlarına ulaşmak mümkün. Komşularımızın kapısını çalmak da bir yol olabilir. Ege’de birçok kişi kendi küçük bahçesiyle, bostanıyla, tarlasıyla uğraşıyor. Ayaküstü bir sohbet sırasında komşularınızın ürettiklerine şaşırabilirsiniz. Eğer o üretken komşu sizseniz, hediye ettiğiniz ve edeceğiniz tohumlar için şükran duyuyorum.
Yetişkinler için kitap önerisi
Tracy Lord’un Ekofil Yayınları’ndan çıkan Balkonlarda ve Küçük Bahçelerde Tohum Alma ve Saklama El Kitabı.
Bir cevap yazın
Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız.